Larpy w edukacji i promocji dziedzictwa

Larp a promocja dziedzictwa

16 marca 2021

IMG_20210225_155108_1

Autor: Urszula Wrona

Często zdarza się, że kontaktującym się z naszym zespołem instytucjom kultury  oferujemy organizację edukacyjnych larpów. Staramy się także promować tę formę rozrywki w przestrzeni publicznej za pomocną naszych kanałów w mediach społecznościowych. Mamy jednak świadomość, że wciąż tylko nieznaczny procent naszych odbiorców wie, czym są larpy. Zapewne jeszcze węższa grupa osób zdaje sobie sprawę, jakie korzyści mogłaby odnieść, wykorzystując live action role-playing w edukacji i promocji dziedzictwa. Jeśli chcesz w tym zakresie poszerzyć swoją wiedzę, ten artykuł jest dla Ciebie. 

CZYM JEST LARP? 

Według wikipedii  larp to “aktywność na pograniczu gry i sztuki, podczas której uczestnicy wspólnie tworzą i przeżywają opowieść, odgrywając role podobnie do improwizowanego teatru.” To dobra i pojemna definicja. Jeśli jednak wciąż zastanawiasz się, jak w praktyce wygląda takie wydarzenie, przypomnij sobie zabawy okresu wczesnego dzieciństwa. Wielu z nas jako dzieci spontanicznie wcielało się w role i improwizując razem z rówieśnikami tworzyło opowieść. Mogła ona dotyczyć życia codziennego, jak w zabawie w sklep, ale mogła też przenosić uczestników w fantastyczne światy, znane z filmów czy bajek. Niektórym wystarczyło tylko umówienie się, “kto jest kim”, by rzucić się w wir zabawy. Inni zaś dbali o detale i na potrzeby gry gotowi byli własnoręcznie tworzyć rekwizyty, scenografię i oprawę muzyczną. Ostatecznie chodziło o to, by doświadczyć przeżyć niedostępnych w naszej dziecięcej codzienności, oraz o to, by to przeżycie było wspólne i integrujące. 

Oczywiście jako dzieci nie byliśmy świadomi tego, dlaczego bawimy się w ten sposób, ani jakie korzyści przynosi nam ta rozrywka. Na szczęście improwizacja i wcielanie się w role to nie jest aktywność zarezerwowana dla najmłodszych. W wieku dorosłym można jej doświadczyć, biorąc udział w larpie. 

ELFY I KRASNOLUDY

Poszukując informacji o larpach w internecie, zapewne natkniesz się na zdjęcia uczestników przebranych w fantastyczne stroje. Nierzadko posługują się oni samodzielnie wykonanymi rekwizytami, a ich charakteryzacja zdradza, że wcielają się w przedstawicieli nieludzkich ras. Jeśli nie jesteś amatorem fantastyki, taki obraz larpów może Cię zrazić. Jako przedstawiciel instytucji kultury możesz też zadawać sobie pytanie, jak praktykowanie takiej formy rozrywki połączyć z zadaniami popularyzatorskimi, które stoją przed Twoją placówką. 

Postaram się przekonać Cię, że pierwsze wrażenie jest mylne. To prawda, że twórcy larpów często wybierają fantastyczny setting dla swoich opowieści. Można wymienić co najmniej dwa główne powody tego stanu rzeczy. Po pierwsze rozgrywka w lesie, pośród świetnie ucharakteryzowanych elfów, krasnoludów i orków, jest emocjonująca. Dostarcza graczom doznań nieobecnych w szarej codzienności. Nowe emocje to coś, czego większość graczy oczekuje od dobrego larpa. 

Po drugie, i być może ważniejsze, świat przedstawiony w larpie powinien być dobrze znany jego uczestnikom. Jako gracze musimy w wyobraźni przenieść się do jednego, wspólnego nam wszystkim uniwersum. Załóżmy, że settingiem zabawy jest świat Harrego Pottera. Każdy uważny czytelnik serii książek o młodym czarodzieju biorąc udział w larpie, będzie mógł mniej więcej określić, jak odgrywać rolę typowego Gryfona, a jak Ślizgona. Będzie też mógł zaimprowizować rozmowę z innym graczem na tematy znane im obydwu z książek. 

Mając na uwadze powyższe, trudno się dziwić, że popularne książkowe i filmowe opowieści stają się kanwą larpów. Nie oznacza to jednak, że chcąc stworzyć z uczestnikami opowieść na mniej znany temat, musimy zrezygnować z formy larpa. Jako zespół Projektu Rekreatora prowadziliśmy z uczniami rozgrywki oparte na historiach dziewiętnastowiecznych potentatów naftowych z Galicji. Wcielaliśmy się także w osiemnastowiecznych magnatów w obliczu wojny o sukcesję polską lub w trakcie konfederacji barskiej. Odgrywaliśmy bohaterów mazowieckich bajek. A to tylko kilka przykładów.

Jako popularyzatorzy dziedzictwa historycznego i kulturalnego nie stoimy na straconej pozycji. Istnieje wiele sposób na to, by wprowadzić graczy do świata, o którym chcielibyśmy opowiedzieć. Czasem wymaga to specjalnego przygotowania uczestników poprzez przeprowadzenie warsztatów. W innym wypadku można starać się umiejętnie pokierować graczami za pomocą dobrze rozpisanych kart postaci. Możliwości jest wiele. Opowiem Ci o nich w kolejnym wpisie z tej serii.

Kontakt

Projekt Rekreator
Łukasz Wrona

 

+48 660 730 930
kontakt@projektrekreator.pl

 

NIP: 6762378409

REGON: 380771898

Gry: potrzeby i cele

Potrzeby i cele

17 lutego 2021

Autor: Sebastian Wacięga

W artykule zebraliśmy  POTRZEBY oraz CELE, które stoją  za decyzją o wydaniu gry. Informacje te można wykorzystać w trakcie prac nad wnioskiem do programu dotacyjnego lub długofalowo jako jeden ze składników strategii rozwoju instytucji.  Natomiast harmonogram i budżetowanie projektu gry omówiliśmy w artykule pt. Projektowanie gier od kuchni.

CO WARTO PRZEMYŚLEĆ?

Zanim podejmiesz decyzję, pomyśl: 

    • Czego oczekujesz po opracowaniu gry?
    • W jaki sposób ją wykorzystasz?
    • Jakie efekty (edukacyjne, promocyjne, społecznościowe) osiągniesz dzięki grze?
“ROK 1863”, edukacyjna gra karciana, aut. Ł. Wrona, P. Krzystek, graf. J. Sosna, Wydawnictwo Alter

POTRZEBY

Najczęstsze potrzeby i  okoliczności, w których może być przydatna własna gra związana z dziedzictwem lub innym ważnym tematem:

  • konkretna OKAZJA do „zagospodarowania” (stała lub cykliczna)
    np. rocznica, uhonorowanie patrona miejscowości lub muzeum, większa impreza plenerowa,
    na której masz swój punkt lub którą organizujesz;
  • konkretny ODBIORCA do pozyskania
    np. młodzież, rodziny z dziećmi, aktywni nauczyciele oraz ich grupy, nowi odwiedzający,
    czy nowi mieszkańcy;  uczestnicy Twojej imprezy plenerowej lub wewnętrznej,
    zaproszeni szczególni goście; 
  • konkretne DZIEDZICTWO do uhonorowania i upowszechnienia
    np. postać historyczna, wydarzenie, tradycja, legenda, jak również zjawisko, czy proces, społeczny polityczny, gospodarczy, który chcesz przedstawić w formie gry;
  • konkretne DZIAŁANIE do wzbogacenia
    np. zajęcia warsztatowe, lekcje muzealne, pikniki, święta miasta, “dni” miejscowości, które realizujesz od lat, a które chcesz wzbogacić o nową odsłonę;
Gra wielkoformatowa Zadwórze, przygotowana dla Fundacji Ormiańskiej z okazji stulecia bitwy

CELE

Cel to oczekiwany efekt lub zmiana, jaką chcesz osiągnąć dzięki produkcji gry i jej wykorzystaniu  (przyszłym działaniom z nią związanym). Co będziesz robić z grą po jej wydaniu? Najczęściej cele  obejmują:

  • WIZERUNEK / PROMOCJĘ:

np.  zwiększenie atrakcyjności i rozpoznawalności organizacji albo wzrost świadomości (upowszechnienie)  tematyki, jaką się zajmujesz;

  • EDUKACJĘ

np. uzupełnienie programu szkolnego (podstawa programowa) lub rozwój własnych metod uczenia i przekazu (edukacja nieformalna, pozaformalna) dla wybranych grup odbiorców;

  • SPOŁECZNOŚĆ

czyli budowanie przyjaznego środowiska, sieci kontaktów czy społeczności wokół instytucji wydającej grę lub wokół tematu, który porusza gra (ang. heritage community).

Ilustracja z gry paragrafowej "Noc w klasztorze" przygotowanej przez członków naszego zespołu dla Miasta Krakowa

Kontakt

Projekt Rekreator
Łukasz Wrona

 

+48 660 730 930
kontakt@projektrekreator.pl

 

NIP: 6762378409

REGON: 380771898